متامفتامین که بعنوان شیشه شناخته می شود بدلیل اینکه به سرعت و به میزان خیلی زیاد دوپامین را درسیستم پاداش مغز افزایش می دهد ماده ای به شدت اعتیادآور است و به نوعی اعتیادآورترین ماده است.
در ادامه این مقاله از همان نام شیشه که در بین مصرف کنندگان رایج است استفاده میکنیم
شیشه از نظر ظاهری به شکلهای مختلفی دیده می شود که رایج ترین آن به شکل پودر بلوری سفید، بی بو و تلخ مزه است.
البته به شکل پودر زرد و یا به رنگ بژ هم دیده میشود.
شیشه به صورت تدخینی، تزریقی، استنشاقی و خوراکی مصرف میشود که در فرم تدخینی سریعتر از سایر روشها جذب می شود در حد چند ثانیه و در شکل تزریقی پس از چند دقیقه جذب می شود.
شیشه به صورت تدخینی، تزریقی، استنشاقی و خوراکی مصرف میشود که در فرم تدخینی سریعتر از سایر روشها جذب می شود در حد چند ثانیه و در شکل تزریقی پس از چند دقیقه جذب می شود.
معمولا در دفعات اول مصرف به علت افزایش دوپامین،نوراپی نفرین و سروتونین میتواند حالات خوشایندی را برای مصرف کننده بوجود آورد که منجر به ادامه مصرف میشود ولی با تغییراتی که در سیستم پاداش و استرس مغز اتفاق می افتد به تدریج از علائم خوشایند کاسته می شود و در نهایت به مرحله ای می رسد که اگرفرد مصرف نکند دچار افسردگی شدید،بی حوصلگی، اضطراب،احساس خستگی و بی انرژی بودن شدید و ......پیدا میکند وبرای اینکه تا حدودی حالتی نزدیک به نرمال پیدا کند،به مصرف ادامه می دهد و مجبور به افزایش میزان مصرف نیز میشود. و در این مرحله متاسفانه اعتیاد اتفاق افتاده است. البته خبر خوب این است که اگر سریع اقدام به درمان و ترک مصرف بکند تا حد زیادی به مرحله قبل از مصرف برمیگردد.
قابل ذکر است که در همان اوایل مصرف نیزفرد فقط علائم مثبت تجربه نمیکند وعلائمی مانند توهم و هذیان را میتواند از همان اوایل مصرف داشته باشدکه بسیار بر روی رفتار و عملکرد وی تاثیر منفی میگذارد.
علاوه بر این عوارض جبران ناپذیر جسمی نیز دارد و ممکن است حتی فرد با همان اولین مصرف دچار سکته مغزی و یا قلبی شود و حتی از بین برود.بطوریکه شایعترین علت مرگ در مصرف کنندگان شیشه سکته قلبی است. از عوارض جسمی دیگر در صورت ادامه مصرف میتوان به پارکینسون اشاره کرد که پژوهشها نشان داده که شانس پارکینسون در معتادان به شیشه تا سه برابرافزایش پیدا میکند.
در خطرناک بودن مصرف شیشه ذکر این نکته ضروری است که شیشه تنها ماده ای است که می تواند وارد سلولهای عصبی شود و لذا بیشترین تخریب را در سیستم عصبی ایجاد کند.
در مورد تاثیر شیشه برمسائل جنسی باید گفت که در اوایل مصرف باعث افزایش میل و لذت جنسی میشود اما در ادامه مصرف میتواند به کاهش میل جنسی و حتی عدم میل جنسی منجر شود. معمولا افراد معتاد به شیشه رفتارهای پرخطر جنسی را تجربه میکنند که باغث افزایش ابتلا به ایدز، هپاتیت و بیماریهی عفونی که از طریق تماس جنسی منقل می شوند میگردد. اگر بخواهیم اثرات شیشه را بصورت ساده بیان کنیم میتوان اینگونه گفت که شیشه منجر به فعالیت بیش از حد سیستمهای مختلف بدن می شود ودر نهایت باعث از بین رفتن آنها می شود. در نظر بگیرید شما ماشینتان را روشن کنید و بدون توقف تخته گاز بروید چه اتفاقی می افتد یک جا ماشین به اصطلاح گیرپاژ میکند و از کار می افتد حال اگر این ماشین ژیان باشد زودتر و بنز باشد دیرتر و بهمین دلیل هم برخی افراد ممکن است بعد از چند ماه برخی بعد از چند سال دچار عوارض مختلفی که ذکر شد شوند.
معمولا مصرف کنندگان شیشه برای کاهش عوارض مصرف مثل بیخوابی های آزار دهنده و اضطراب به مصرف سایر مواد از جمله مواد اپیوئیدی مثل تریاک ، هروئین و داروهای خواب آور مثل آلپروزولام،کلونازپام و..... نیز رو می آورند. ومصرف همزمان شیشه، هروئین و یک بنزودیازپین مثل آلپروزولام شکل رایجی است که با آن روبرو می شویم.
رفتارهای دیگری که فرد معتاد به شیشه دارد عبارتند از:
پرخاشگری، تحریک پذیری و خشم، گوشه گیری، افسردگی ، بی تفاوتی، خستگی، کاهش انرژی
جمع آوری و احتکار(جمع آوری چیزهای بی ارزش و اشغال )
مشکلات جنسی
مشکلات شناختی حافظه خراب میشه یادگیری دچار اشکال میشه و .....
فرداحساس خاصی در پوستش دارد مثل حرکت چیزی در زیر پوست (Formication) ولذا شروع به کندن پوست میکند تا انرا در بیاورد. حتی در موارد شدید با چاقو پوست خود را می برد.
رفتارهای تکراری و اجباری مثلا دائم به صورت خود ور می روند یا مثلا برخی وسایل خانه را باز میکنند و دوباره می بندد و....
مشکلات دهانی، اصطلاحی به نام دهان شیشه ای (Meth mouth)داریم
که هم لثه و هم دندان ها در گیر میشوند و دلایل متعددی دارد از جمله اینکه شیشه باعث کاهش بزاق، کاهش خونرسانی به لثه،دندان قروچه و فشار دندانها بر روی هم، تغذیه نامناسب و در نهایت کاهش رسیدگی به بهداشت د هان و دندان می شود.
باید گفت که بله و درمان آن مانند اعتیاد به سایر مواد شامل درمان دارویی و در مان غیردارویی میباشد. بنابراین خوشبختانه شیشه درمان دارویی دارد. ولی بطور کلی داروها بخشی از درمان را در اعتیاد به همه مواد تشکیل میدهند و اگر همزمان درمانهای غیر دارویی مانند مشاوره، گروه درمانی، آموزش خانواده و .... صورت نگیرد بهبودی کامل اتفاق نمی افتد.
در مرکز درمان اعتیاد نیکیار (مرکز ترک اعتیاد دکتر محمد جواد مربی) آمادگی داریم در مسیر بهبودی کنارتان باشیم .